Ze komt niet uit de zorg, was niet thuis in de systeemtaal en had nog nooit een steunkous aangetrokken. En misschien maakt juist dat Nicole Mooij, projectleider Informele Zorg bij Omring, tot een bevlogen omdraaier. Zelf zegt ze erover: “Als buitenstaander breng ik een frisse wind die tot nieuwe inzichten leidt.” 

Van kunst naar zorg

“Ik werk nu een jaar voor Omring als projectmanager informele zorg,” vertelt Nicole. Het onderwerp was helemaal nieuw voor me. Ik kom uit de culturele sector en de wereld van goede doelen. Zorg was dus wel even wennen. Het is zo’n complex onderwerp. Maar ik zie ook veel overeenkomsten; net als in de culturele en in de non profit sector zitten hier bevlogen mensen die het verschil willen maken!” 

Cultuurverandering in kleine stappen

De missie voor de informele zorg is helder: Omring wil de samenwerking met naasten en familie versterken. “Dat gebeurt niet in een week. We focussen op 2030, want het vraagt nogal wat van iedereen,” zegt Nicole. “Het draait om betrokkenheid, intern én extern. Loslaten wat je altijd deed, en het op een andere manier weer vastpakken. Zo’n cultuurverandering willen we bereiken door die hele grote beweging op te delen in kleinere stappen.” Concreet betekent dat trainingen en vooral heel veel vertrouwen. “We ondersteunen onze teams op zorglocaties én daarbuiten. We bieden trainingen aan teams waarin we uitleggen wat we willen bereiken. Wat kan, wat mag, en vooral: hoe voer je dat gesprek met familie en naasten? Luisteren is belangrijker dan praten. Elk team heeft zijn eigen dynamiek en uitdagingen. Daarom proberen we ook altijd samen te kijken: wat gaat al goed? Waar liggen nog kansen en wat is er voor nodig?”  

Het begon met een proeftuin

Nicole sloot aan bij iZi toen binnen Omring een eigen impactcoalitie ontstond. “Daar zat ik bij, samen met een aantal voorlopers. We hadden een proeftuin met een groepje van zeven, en kregen workshops van iZi. De vraag was steeds: hoe krijgen we deze beweging verder, vanuit de praktijk?”

De essentie van omdraaien

Wat betekent omdraaien voor haar persoonlijk? Nicole haalt een voorbeeld aan van een collega. “Een familielid vroeg of wij iets bepaalds konden betekenen voor een cliënt. Vroeger had ik meteen ‘ja’ gezegd. Nu denk ik: als u dat zelf niet kunt, is er misschien iemand in uw netwerk die het kan. Het is een andere manier van kijken. Naar jezelf, naar de samenwerking, naar wat er mogelijk is.”

“Ik mag het hele jaar aanjagen, anderen doen het dagelijks”

Nicole ziet zichzelf als een aanjager. “Ik ben me er heel bewust van wat we hier doen. Ik mag me er elke dag mee bezighouden. Maar collega’s in de zorg hebben veel meer op hun bord. Als ik hen een beetje kan helpen of iets in gang kan zetten, ben ik blij. Mooie voorbeelden benoemen, aanmoedigen – dat is mijn rol.”

Waarom omdraaien zo spannend is

“De zorg draait om zorgen. Voor veel medewerkers voelt het tegenstrijdig om aan een familielid te vragen: ‘Zou u dit misschien zelf willen doen?’ Dat gesprek aangaan is spannend. Je weet niet hoe iemand reageert. Daarom oefenen we gespreksvoering, soms met een buddy-systeem. Zodat je het samen doet met iemand die er al ervaring mee heeft.” Ook duale leiders – teammanagers en regieverpleegkundigen – spelen een cruciale rol. “Zij moeten de beweging verder brengen in het team. Daar zit soms ook weerstand. Dan gaan we het gesprek aan. Wat speelt er echt? En waar kunnen we elkaar in vinden?”

Geen tijd? Juist investeren

‘Geen tijd’ is een veelgehoorde barrière. Nicole herkent het, maar zegt ook: “In het begin is het juist investeren. Ruimte maken. Het kost tijd, zeker in de zorg waar werkdruk zo hoog is. Maar als je het goed inricht, levert het op de lange termijn echt iets op.” Omring ontwikkelt samen met zorgmedewerkers hulpmiddelen en tools. “We halen verhalen op uit de praktijk, gebruiken goede voorbeelden en maken soms iets op maat. We betrekken ook cliëntenraden en communiceren intern én extern. Het gaat om samen leren en stap voor stap groeien.”

Wensen en kansen

“Waar gaan we naartoe werken? Gelijkwaardige samenwerking tussen formele en informele zorg. Familieleden en vrijwilligers zijn geen aanvulling, maar onderdeel van het geheel. Ze kennen de cliënt vaak veel beter. Digitalisering speelt daarin ook een rol.”

Wat zou Nicole nog willen? “Bewustwording. Een andere mindset. Dat kunnen we niet alleen. Omring niet, en ik zeker niet. Het vraagt iets landelijks, een campagne, een beweging. We maken stappen, maar het heeft tijd nodig. En ruimte. Medewerkers moeten zich gesteund voelen. Op alle niveaus.” Dat Omring mede-initiatiefnemer is van iZi, is veelzeggend volgens Nicole. “Dat laat zien hoe belangrijk het thema wordt gevonden. Natuurlijk verschilt het per regio en manager, maar dat we dit samen doen, zegt iets over onze motivatie. En over de potentie.”